Site Rengi

Yeni Döngü

Üzerine Demir Yağan Gezegen

Üzerine  Demir Yağan Gezegen
YENİ DÖNGÜ

Avrupa Güney Gözlemevi tarafından kullanılan ve çok uzak gezegenleri görebilen Very Large Teleskopu sayesinde müthiş bir bilgiye ulaşıldı. Gökbilimciler, su yerine gökten demir benzeri maddelerin yağdığı düşünülen bir gezegen keşfedildi.

Çok büyük ve bir o kadar da sıcak olan bu gezegende gündüzleri 2400 derece oluyor. Metalleri erimesine neden olan bu sıcaklık nedeniyle demir buharları, kuvvetli rüzgarlar ile karanlık tarafa taşınıyor. Bunlarda demir tanecikleri şekilde küçük küçük yağış olarak geri düşüyor.

WASP-76b adı verilen bu sıra dışı gezegen 640 ışık yılı uzaklıkta bulunuyor. Bu olay, Balık takımyıldızı hizasında bulunan gezegenin tek tarafında meydana geliyor. Hareket prensibi tıpkı Dünya ile Ay ilişkisine benziyor. Çekimsel olarak kilitli diye tabir edebileceğimiz türde olup, kendi etrafı ve yıldızı etrafında dönme süresi eşittir. Bu nedenle de bir tarafı sürekli gece ve soğuk oluyor.

Gündüz tarafının ise aldığı ışık, Dünya’nın Güneş’ten aldığı ışık miktarının yüzlerce katı olduğu nitelendiriliyor. Gezegenin bu tarafında o ışınlar o kadar yüksek derecelere ulaşıyor ki tüm moleküller atomlarına ayrılarak buharlaşıyor.

Gezegenin bir tarafı 2400 dereceleri görürken, soğuk, karanlık olan tarafı ise 1500 derecelerde oluyor. Bu aşırı farklılık nedeniyle de şiddetli rüzgarlar oluşuyor. Bu rüzgarlar, moleküllerine ayrılıp buharlaşan demiri karanlık yüzeye taşıyor ve o mucizevi olay gerçekleşiyor.

Son yapılan bir araştırmaya göre ise WASP-76b gezegeninin iki tarafındaki fark sadece sıcaklıkları ile ilgili değil, kimyalarında da görülüyor. Very Large Teleskopuna Espresse aygıtını ekleyerek kullanan bilim insanları kimyasal değişimleri keşfetti. Ehrenreich tarafından verilen bilgiye göre, gezegenin iki tarafının kesişim yerinde yoğun miktarda demir buharı gördüklerini ancak gündüz tarafında hiçbir şekilde yağışın olmadığını ve sadece akşam tarafında bu yağışın gerçekleştiğini söylüyor. Yani kimyası gereği demir yağmurları sadece gece tarafına geçince yağışa dönüşüyor.

Yapılan gözlemler sonucunda demir buharları bu dev ateş topu gezegeninin gündüz tarafında çok yoğun olduğunu gösteriyor. Bu yoğun demir buharları, atmosferdeki sert rüzgarlar nedeniyle gece tarafına taşınarak oradaki nispeten daha soğuk olan ortamla karşılaşıyor ve yoğunlaşarak yere düşüyor.

Veri Large Teleskopundaki eklenti olan Espresso aygıtını üreten ülkeler İspanya, İtalya, İsviçre ve Portekiz’dir. Bu ülkelerin bu aygıtı denediği 2018 Eylül ayında yapılan gözlem neticesinde bu bilgilere ulaşılmıştır. Espresso aygıtı ilk başlarda sadece yıldızların etrafındaki gezegenleri bulmaktı. Tıpkı Güneş ve Dünya örneğinde olduğu gibi, ancak aygıt o kadar iyiydi ki Very Large Teleskopu ile birleşince öte gezegenlerin atmosferleri incelemeye başlandı. Bu makinanın şimdi ki hedefi ise öte gezegenlerde iklimleri takip etmek olacak.

YENİ DÖNGÜ
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ
Daha fazla Bilim
Karanlık Madde Nedir?

Modern fiziğin çözülmemiş sırlarından birisi olan karanlık madde, fizik dünyasında hala merak uyandırmaya devam ediyor. Yıllar içerisinde yapılan araştırmalarla, bazı...

Türk Bilim İnsanları ve Araştırmaları

Türk bilim insanları bilim tarihine birçok katkısı bulunan bilim insanlarıdır. Bilim tarihi ilk uygarlıklarla beraber başlamıştır. Yazının bulunmasıyla hızlanan bu...

Kök Hücre Nedir?

İnsan vücudunu oluşturan 200 kadar birbirinden farklı hücre bulunmaktadır. Bu hücreler farklı tipli hücrelerdir. Hücre fonksiyonları her ne kadar birbirinden...

Kapat